Commons:Άδειες

Shortcut: COM:L

For κανόνες αδειοδότησης από χώρα σε χώρα, see Commons:Copyright rules by territory.

Η παρούσα σελίδα προσπαθεί να δώσει σε όσους δεν έχουν νομικές γνώσεις μια γενική ιδέα των όσων ισχύουν σχετικά με τα πνευματικά δικαιώματα χρησιμοποιώντας έναν οδηγό παραδειγμάτων. Στοχεύει στο να βοηθήσει κάποιον να αποφασίσει αν μπορεί να επιφορτώσει μια εικόνα ή άλλο αρχείο πολυμέσων στα Commons. Αν κάνετε επανάχρηση εικόνων και ψάχνετε πως να χρησιμοποιήσετε το περιεχόμενο των Commons στη δουλειά σας, δείτε Commons:Επανάχρηση περιεχομένου εκτός του Wikimedia. Τα Wikimedia Commons δέχονται μόνο ελεύθερο περιεχόμενο, δηλαδή εικόνες και άλλα πολυμέσα που δεν είναι υποκείμενες σε περιορισμούς πνευματικών δικαιωμάτων που εμποδίζουν το να χρησιμοποιηθούν από τον οποιονδήποτε, για τον οποιονδήποτε σκοπό. Η χρήση τους ωστόσο μπορεί να περιορίζεται από ζητήματα που δεν σχετίζονται με τα πνευματικά δικαιώματα, δείτε Commons:Non-copyright restrictions, και η άδεια μπορεί να απαιτεί κάποιους ειδικούς όρους. Επίσης υπάρχει υλικό, του οποίου τα πνευματικά δικαιώματα έχουν λήξει σε μια χώρα ενώ ισχύουν σε κάποια άλλη. Κάποιες από τις λεπτομέρειες εξηγούνται παρακάτω. Τα Wikimedia Commons προσπαθούν να διασφαλίσουν ότι τέτοιοι περιορισμοί αναφέρονται στην σελίδα περιγραφής εικόνας. Ωστόσο, είναι ευθύνη αυτών που την χρησιμοποιούν να διασφαλίσουν ότι η χρήση του πολυμέσου είναι σύμφωνη με την άδεια και δεν παραβιάζει κάποιον εφαρμόσιμο νόμο. Τα Wikimedia Commons δέχονται μόνο πολυμέσα που είναι ρητά αδειοδοτημένα ελεύθερα, η που είναι κοινό κτήμα τουλάχιστον στις Ηνωμένες Πολιτείες και στην χώρα από την οποία προέρχεται το έργο. Τα Commons δεν δέχονται αιτιολογίες εύλογης χρήσης: δείτε Commons:fair use. Υλικό το οποίο διατίθεται υπό άδειες όχι για εμπορική χρήση επίσης δεν είναι αποδεκτές. Η άδεια που ισχύει για μια εικόνα ή αρχείο πολυμέσων πρέπει να αναφέρεται καθαρά στη σελίδα περιγραφής με τη χρήση μιας πινακίδας πνευματικών δικαιωμάτων. Όλες οι πληροφορίες που απαιτεί αυτή η άδεια πρέπει να παρέχονται στη σελίδα περιγραφής. Οι πληροφορίες που δίνονται στη σελίδα περιγραφής θα πρέπει να είναι αρκετές ώστε να μπορούν τρίτοι να επιβεβαιώσουν την ισχύ της άδειας. Το καλύτερο είναι οι πληροφορίες να προστίθενται άμεσα, στη σύνοψη τη φόρμας φόρτωσης. Αν θέλετε να ζητήσετε άδεια για τη χρήση ενός αρχείου από τον κάτοχο των πνευματικών του δικαιωμάτων παρακαλούμε χρησιμοποιήστε μόνο το πρότυπο email των commons για αυτό το σκοπό.

Μια γρήγορη αλλά όχι εντελώς ακριβής εισαγωγή

Αποδεκτές άδειες

Μια άδεια πνευματικών δικαιωμάτων είναι μια τυπική άδεια που δηλώνει ποιος μπορεί να χρησιμοποιήσει ένα προστατευόμενο έργο και πως μπορεί να το χρησιμοποιήσει. Μια άδεια μπορεί να δοθεί μόνο από τον κάτοχο των πνευματικών δικαιωμάτων, ο οποίος είναι συνήθως ο δημιουργός του (φωτογράφος, ζωγράφος ή παρόμοιος).

Αυτό το κόμικ εξηγεί για τα Commons δεν δέχονται άδειες "μη-εμπορικές". Πατήστε για να δείτε την πλήρη εικόνα.

Όλα τα αρχεία που υπόκεινται σε πνευματικά δικαιώματα (δεν είναι κοινό κτήμα) και βρίσκονται στα Commons πρέπει να διατίθενται με μια ελεύθερη άδεια χρήσης που να επιτρέπει στον οποιονδήποτε να χρησιμοποιήσει το υλικό για οποιονδήποτε σκοπό. Απλά γράφοντας ότι "το υλικό μπορεί να χρησιμοποιηθεί ελεύθερα από οποιονδήποτε" ή κάτι παρόμοιο, δεν είναι αρκετό. Συγκεκριμένα, η άδεια πρέπει να ικανοποιεί τους παρακάτω όρους:

• Πρέπει να επιτρέπεται η επανέκδοση και διανομή
• Πρέπει να επιτρέπεται η δημοσίευση παράγωγων έργων
• Πρέπει να επιτρέπεται η εμπορική χρήση του έργου
• Η άδεια πρέπει να είναι επ΄ αόριστο (δεν λήγει) και μη ανακλήσιμη.

• Η αναφορά όλων των δημιουργών ή των συνεισφερόντων σε ένα έργο μπορεί να απαιτηθεί σαν προϋπόθεση για τα παραπάνω.
• Η δημοσίευση των παράγωγων έργων κάτω από την ίδια άδεια μπορεί να απαιτηθεί
• Η χρήση ανοιχτών μορφών χωρίς ψηφιακούς περιορισμούς διαχείρισης (DRM) μπορεί να απαιτηθεί.

Ορισμένες φορές, οι δημιουργοί επιθυμούν να εκδίδουν μια κατώτερης ποιότητας ή κατώτερης ανάλυσης έκδοσης μια εικόνα ή βίντεο υπό μια ελεύθερη άδεια χρήσης, ενώ εφαρμόζουν περισσότερο περιοριστικούς όρους σε εκδόσεις υψηλότερης ποιότητας. Είναι ακαθόριστο αν τέτοια διαφοροποίηση είναι νομικά βάσιμη, αλλά η πολιτική των Commons είναι να σέβεται τις προθέσεις των κατόχων πνευματικών δικαιωμάτων φιλοξενώντας μόνο την έκδοση κατώτερης ποιότητας.

Οι παρακάτω περιορισμοί δεν πρέπει να επιβάλλονται στις εικόνες ή τα άλλα πολυμέσα:

• Η χρήση μόνο από το Wikimedia (η μόνη εξαίρεση που φιλοξενείται στα Commons είναι τα λογότυπα του Wikimedia που είναι πνευματική ιδιοκτησία του Ιδρύματος Wikimedia).
• Μη εμπορική/Eκπαιδευτική αποκλειστικά χρήση.
• Μόνο εύλογη χρήση.
• Ειδοποίηση του δημιουργού απαιτείται, αντί να ζητείται, για όλες ή για κάποιες χρήσεις.

Συγκεκριμένα, δεν επιτρέπονται γενικά τα παρακάτω:

• Screenshots (στιγμιότυπα) από προγράμματα τα οποία δεν διακινούνται με ελεύθερη άδεια. Screenshots προγραμμάτων που διακινούνται με την GPL ή κάποια παρόμοια ελεύθερη άδεια συνήθως γίνονται δεκτά.
• Στιγμιότυπα από την τηλεόραση (εκπομπές και διαφημίσεις).
• Ψηφιακές εκδόσεις (από σάρωση ή αναπαραγωγή) τέχνης που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα, ειδικά εξώφυλλων βιβλίων, CD κλπ.
• Σύμβολα και λογότυπα που προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα.
• Κούκλες, μάσκες, παιχνίδια και άλλα αντικείμενα που αναπαριστούν ένα έργο που βρίσκεται κάτω από δικαιώματα, όπως έναν ήρωα κόμικς ή κινουμένων σχεδίων ή έναν χαρακτήρα κινηματογραφικής ταινίας (rather than just a particular actor, regardless of a specific role).

Τα Commons επίσης προφανώς δέχονται έργα που δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο προστασίας πν. δικαιωμάτωμ (π.χ. υλικά που είναι κοινό κτήμα). Παρακαλούμε διαβάστε τη σχετική ενότητα παρακάτω.

Για μια εξήγηση για την αιτιολόγηση αυτής της πολιτικής αδειοδότησης, δείτε Commons:Licensing/Justifications.

Πολλαπλή άδεια

Αυτό το cartoon δείχνει τη χρησιμότητα της συμπερίληψης της άδειας Creative Commons. Πατήστε για να δείτε την εικόνα σε πλήρως μέγεθος.

Μπορείτε να διαθέσετε το έργο σας κάτω από όσες διαφορετικές άδειες επιθυμείτε αρκεί τουλάχιστον μια από αυτές να πληροί τα κριτήρια ελεύθερης άδειας που περιγράφονται παραπάνω. Για παράδειγμα, αρχεία κάτω από μια "μη-εμπορική" άδεια επιτρέπονται μόνο αν διατίθενται ταυτόχρονα και με μια ελεύθερη άδεια που επιτρέπει την εμπορική χρήση.

Η πολλαπλή αδειοδότηση με μη-ελεύθερες άδειες μπορεί να είναι επιθυμητή για λόγους συμβατότητας με τις άδειες που καλύπτουν άλλα εγχειρήματα. Επίσης, η πολλαπλή αδειοδότηση επιτρέπει σε τρίτους να δημιουργήσουν παράγωγα έργα και να διαθέσουν αυτά κάτω από μια μη ελεύθερη άδεια, αν θέλουν - δηλαδή, δίνει στους δημιουργούς των παράγωγων έργων περισσότερη ελευθερία όσον αφορά την επιλογή της άδειας που θέλουν να χρησιμοποιήσουν για τα έργα τους.

Οι γνωστότερες άδειες

Οι παρακάτω άδειες προτιμούνται για τα υλικά των Commons:

• Creative Commons Attribution/Share-Alike License
• Άδεια Ελεύθερης Τεκμηρίωσης GNU (GNU Free Documentation License, GFDL)
• GNU General Public License (GPL) / GNU Lesser General Public License (LGPL)
  Σημείωση: μη χρησιμοποιείτε (μόνο) την άδεια GPL/LGPL για δικά σας δημιουργήματα. Είναι κατάλληλη μόνο για προγράμματα υπολογιστών και screenshots από προγράμματα που καλύπτονται από αυτή.
• Free Art License
• Υλικά που είναι κοινό κτήμα (δείτε παρακάτω)

Και πάλι, έργα που είναι "κοινό κτήμα" είναι επίσης αποδεκτά (δείτε παρακάτω). Δείτε Commons:Copyright tags για περισσότερες άδειες.

Σημείωση: Το GFDL δεν είναι πρακτικό για φωτογραφίες και μικρά κείμενα, ειδικά σε εφημερίδες και περιοδικά, επειδή απαιτεί τη δημοσίευση τους μαζί με το πλήρες κείμενο της άδειας. Έτσι, είναι προτιμότερο να δημοσιευτεί η δουλειά με μια διπλή άδεια, προσθέτοντας στο GFDL μια άδεια που επιτρέπει τη χρήση της εικόνας ή του κειμένου εύκολα· μια άδεια Creative Commons, για παράδειγμα. Επίσης, μη χρησιμοποιείτε άδειες GPL και LGPL ως τις μόνες άδειες για τα έργα σας αν μπορείτε να το αποφύγετε, καθώς δεν είναι στην πραγματικότητα κατάλληλες για οτιδήποτε εκτός από λογισμικό.

Έργα που δεν διακινούνται κάτω από μια άδεια που συμβαδίζει με τον Ορισμό Ελεύθερων Πολιτισμικών Έργων δεν επιτρέπονται. Δείτε την απόφαση για την αδειοδότηση του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Wikimedia για περισσότερες πληροφορίες.

Παραδείγματα αδειών που χρησιμοποιούνται ευρέως στο ίντερνετ αλλά δεν επιτρέπονται στα Commons συμπεριλαμβάνουν:

• Τις μη εμπορικές (Non-Commercial Only, NC) άδειες Creative Commons
• Τις άδειες Creative Commons που δεν επιτρέπουν Παράγωγα Έργα (No-Derivatives, ND)
• Υλικό που μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο σαν εύλογη χρήση, εύλογη διακίνηση ή άλλες εξαιρέσεις του αμερικανικού νόμου περί πνευματικών δικαιωμάτων. (διαβάστε τους λόγους παρακάτω).

Οι μη αποδεκτές άδειες μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο στην περίπτωση που το έργο πολυαδειοδοτείται με τουλάχιστον μια ακόμα άδεια που επιτρέπεται.

Περιγραφή των αρχείων

Παράδειγμα εικόνας με την ενδεδειγμένη λεπτομερή περιγραφή (κλικάρετε για να δείτε τις λεπτομέρειες)

Όλες οι σελίδες περιγραφής των αρχείων που βρίσκονται στα commons πρέπει να πληροφορούν με σαφήνεια κάτω από ποια άδεια διατίθεται το έργο, και πρέπει να περιέχουν τις πληροφορίες που απαιτεί η άδεια (τον δημιουργό κλπ), καθώς και πληροφορίες που θα επιτρέψουν σε τρίτους να επιβεβαιώσουν τη συγκεκριμένη άδεια (ένα σύνδεσμο προς τη σελίδα προέλευσης).

Συγκεκριμένα, οι ακόλουθες πληροφορίες θα πρέπει πάντα να δίνονται στη σελίδα περιγραφής, ανεξάρτητα από το αν τις απαιτεί η άδεια ή όχι:

• Η Άδεια κάτω από την οποία διατίθεται το υλικό. Αυτή θα πρέπει να προστεθεί χρησιμοποιώντας μια πινακίδα πνευματικών δικαιωμάτων.
• Την Πηγή του υλικού. Αν αυτός που το ανέβασε είναι ο ίδιος δημιουργός του υλικού αυτό θα πρέπει να δηλώνεται ρητά. (π.χ. "Δικό μου έργο", "Ίδιο έργο", "πρωτότυπο έργο", "δημιουργία του επιφορτωτή" κλπ.) Διαφορετικά, παρακαλούμε περιλάβετε ένα σύνδεσμο προς τη σελίδα προέλευσης ή μια πλήρη βιβλιογραφική αναφορά αν είναι δυνατό. Σημείωση: Πράγματα όπως "μεταφέρθηκε από τη Βικιπαίδεια" γενικά δεν θεωρούνται δόκιμη πηγή εκτός αν εκεί είναι που δημοσιεύθηκε πρωταρχικά. Η πρωτογενής πηγές πρέπει να παρέχεται.
• Το Δημιουργό της εικόνας ή του πολυμέσου. Για υλικά που αποτελούν κοινό κτήμα λόγω παρέλευσης των πνευματικών τους δικαιωμάτων, η ημερομηνία θανάτου του δημιουργού μπορεί να είναι επίσης κρίσιμη (δείτε την ενότητα για το κοινό κτήμα παρακάτω). Μια γενική πινακίδα πνευματικών δικαιωμάτων που υπονοεί ότι ο επιφορτωτής είναι ο κάτοχος των δικαιωμάτων (π.χ. {{PD-self}}) δεν είναι υποκατάστατο για αυτή την απαίτηση. Οι μόνες εξαιρέσεις σε αυτό είναι αν ο δημιουργός επιθυμεί να μείνει ανώνυμος ή σε κάποιες περιπτώσεις όταν ο δημιουργός είναι άγνωστος αλλά υπάρχουν αρκετές πληροφορίες που δείχνουν ότι το έργο είναι πραγματικά κοινό κτήμα (όπως η ημερομηνία δημιουργίας/δημοσίευσης).

Μικρότερης σημασίας, αλλά θα πρέπει πάντα να παραθέτονται αν είναι δυνατό:

• Περιγραφή του περιεχομένου της εικόνας ή του πολυμέσου. Τι απεικονίζει; Πως δημιουργήθηκε;
• Η ημερομηνία και ο τόπος δημιουργίας. Για υλικό που αποτελεί κοινό κτήμα λόγω λήξης της περιόδου πνευματικών δικαιωμάτων, η ημερομηνία δημιουργίας μπορεί να είναι κρίσιμη (δείτε την ενότητα περί κοινού κτήματος παρακάτω).

Αυτά τα στοιχεία στην περιγραφή μπορούν να δοθούν βέλτιστα με τη χρήση του προτύπου Πληροφοριών. Για τη χρήση αυτού του προτύπου δείτε Commons:First steps/Quality and description.

Σκοπός της αδειοδότησης

Σε μερικές περιπτώσεις, ένα δημιούργημα (αρχείο πολυμέσων) μπορεί να έχει πολλές "πτυχές" που μπορούν και πρέπει να αδειοδοτηθούν: Κάθε πρόσωπο που συνεισέφερε ένα βασικό τμήμα του δημιουργήματος έχει πνευματικά δικαιώματα στο τελικό αποτέλεσμα, και όλοι οι συμμετέχοντες πρέπει να διαθέτουν τη συνεισφορά τους με μια ελεύθερη άδεια - δείτε την σχετική σελίδα για τα παράγωγα έργα. Το θέμα όμως δεν είναι πάντα ξεκάθαρο και η νομοθεσία μπορεί να διαφέρει από χώρα σε χώρα. Μερικά παραδείγματα για καλύτερη κατανόηση:

• Για ένα μουσικό ηχογράφημα, οι παρακάτω πλευρές πρέπει να ληφθούν υπόψη:
  • Η σύνθεση της μελωδίας (δικαιώματα του συνθέτη)
  • Οι στίχοι (δικαιώματα του στιχουργού)
  • Η μουσική εκτέλεση (δικαιώματα των μουσικών εκτελεστών, τραγουδιστών κλπ)
  • Η ηχογράφηση (δικαιώματα τεχνικών/δισκογραφικής εταιρίας)

• Για την εικόνα ενός έργο τέχνης (επίσης εξώφυλλα βιβλίων κ.ο.κ.) τα πράγματα είναι παρόμοια:
  • Ο δημιουργός της πρωτότυπου καλλιτεχνήματος έχει δικαιώματα στα αντίγραφα και τα παράγωγα έργα.
  • Ο φωτογράφος έχει δικαιώματα στη φωτογραφία, αν δεν είναι απλή αναπαραγωγή του πρωτότυπου.

• Για την εικόνα ενός κτιρίου, σημειώστε ότι ο αρχιτέκτονας μπορεί να διατηρεί δικαιώματα αν απεικονίζονται συγκεκριμένα αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά, αλλά επίσης δείτε Commons:Freedom of panorama.

Αυτή η κατάσταση είναι συχνά προβληματική, αν η πνευματική δημιουργία δεν είναι το κύριο περιεχόμενο της εικόνας ή δεν απεικονίζεται με ευκρίνεια: σε αυτή την περίπτωση, συνήθως μόνο ο δημιουργός της εικόνας (ηχογράφησης κλπ) έχει πνευματικά δικαιώματα. Για παράδειγμα, η φωτογραφία μιας ομάδας ατόμων μέσα σε ένα μουσείο μπορεί να απεικονίζει επίσης μερικούς πίνακες στους τοίχους. Σε αυτή την περίπτωση τα πνευματικά δικαιώματα των δημιουργών των πινάκων δεν λαμβάνονται υπόψη. Η διάκριση πάντως δεν είναι και πολύ σαφής. Η πολιτική στη σελίδα Commons:De minimis έχει περισσότερες πληροφορίες γι΄αυτή την ιδέα.

Σημειώστε ότι η άδεια για όλα τα τμήματα του έργου πρέπει να καθορίζεται και να αναφέρεται ξεκάθαρα.

Σημειώστε επίσης ότι οι περισσότερες αναπαραγωγές δεν επιτρέπουν στο πρόσωπου που κάνει την αναπαραγωγή να διεκδικήσει νέα πνευματικά δικαιώματα: ο δημιουργός μιας ψηφιακής "εικόνας"/"αναπαραγωγής" δεν έχει κανένα "νέο" πνευματικό δικαίωμα πάνω στο αποτέλεσμα της ψηφιακής αναπαραγωγής. Τα μόνα πνευματικά δικαιώματα που λαμβάνονται υπόψη είναι εκείνα της αρχικής εικόνας. Το ίδιο ισχύει και για τα στιγμιότυπα οθόνης.

Υλικό που είναι κοινό κτήμα

Υλικό που διατίθεται βάσει αδείας όπως CC-0 θεωρείται υλικό ισοδύναμο με κοινό κτήμα. Έργα με έλλειψη πρωτοτυπίας και διατάγματα είναι κοινό κτήμα. Λίγες κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων των κυβερνήσεων των Ομοσπονδιακών ΗΠΑ, της Καλιφόρνιας, και της Φλόριντα θέτουν τα περισσότερα από τα έργα τους, συμπεριλαμβανομένων των περισσότερων από τα δημόσια έγγραφα ως κοινό κτήμα. Η οδηγία της Αγγλικής Βικιπαίδειας πάνω στο κοινό κτήμα ορίζει σαφέστερα αυτές τις πολλές εξαιρέσεις.

Τα Commons δέχονται υλικό που είναι κοινό κτήμα, δηλαδή δημιουργίες που επιτρέπονται από την παραπάνω εξαίρεση, ή που δεν μπορούν να έχουν πνευματικά δικαιώματα, ή που η περίοδος προστασίας των πνευματικών τους δικαιωμάτων έχει λήξει. Όμως η έννοια του "κοινού κτήματος" είναι περίπλοκη: οι νόμοι περί πνευματικής ιδιοκτησίας ποικίλλουν από χώρα σε χώρα, κι έτσι ένα έργο μπορεί να είναι "κοινό κτήμα" σε μια χώρα, αλλά κάτω από πνευματικά δικαιώματα σε μια άλλη. Έχουν υπογραφεί διάφορες διεθνείς συνθήκες, όπως η Συνθήκη της Βέρνης για την Προστασία των Πνευματικών και Καλλιτεχνικών Δημιουργιών, που θέτουν ορισμένα κοινά σημεία, αλλά η καθεμιά χώρα μπορεί να θέσει δικούς της περιορισμούς. Ένας γενικός κανόνας είναι ότι αν ο δημιουργός ενός έργου έχει πεθάνει πριν από 70 χρόνια ή περισσότερο, τα έργα του είναι κοινό κτήμα στη χώρα της οποίας υπήρξε πολίτης και στη χώρα όπου εκδόθηκαν για πρώτη φορά τα έργα του. Αν το έργο είναι ανώνυμο ή συλλογικό (π.χ. μια εγκυκλοπαίδεια), τυπικά γίνεται κοινό κτήμα 70 χρόνια μετά τη χρονιά που εκδίδεται ή γίνεται προσιτό στο κοινό.

Πολλές χώρες αναγνωρίζουν τα πνευματικά δικαιώματα για αυτό το διάστημα των 70 χρόνων. Μια γνωστή εξαίρεση είναι οι ΗΠΑ. Λόγω ιστορικών συνθηκών, οι ΗΠΑ έχουν πιο περίπλοκους κανόνες. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων γενικά διαρκεί:

• για έργα που εκδόθηκαν πριν το 1978: για 95 χρόνια μετά την πρώτη έκδοση, και
• για έργα που εκδόθηκαν το 1978 ή αργότερα: για 70 χρόνια μετά το θάνατο του δημιουργού, ή για ανώνυμα έργα που δημιουργήθηκαν επί πληρωμή, τουλάχιστον 95 χρόνια μετά την πρώτη κυκλοφορία ή 120 χρόνια μετά τη δημιουργία του έργου.
• για έργα που δημιουργήθηκαν πριν από το 1978 αλλά εκδόθηκαν μετά το 1978 ή αργότερα, ισχύουν ορισμένοι ειδικοί κανόνες. Αυτά ισχύουν στις ΗΠΑ και για τα έργα της αλλοδαπής.

Ωστόσο, ο χρόνος και τόπος έκδοσης είναι βασική πληροφορία. Σε πολλές χώρες, υλικά που εκδόθηκαν πριν μια συγκεκριμένη ημερομηνία αποτελούν κοινό κτήμα. Στις ΗΠΑ αυτή η ημερομηνία είναι η 1 Ιανουαρίου 1923. Επιπλέον, σε μερικές χώρες οποιοδήποτε υλικό εκδίδεται από την κυβέρνηση είναι κοινό κτήμα, ενώ σε άλλες οι κυβερνήσεις διεκδικούν πνευματικά δικαιώματα (δείτε Commons:Copyright rules by territory).

Στις ΗΠΑ, η κατάσταση των πνευματικών δικαιωμάτων για τις ηχογραφήσεις (συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που δημοσιεύθηκαν πριν από το 1923) είναι μια περίπλοκη ειδική περίπτωση. Οι ηχογραφήσεις που εγγράφηκαν πριν από 15 Φεβρουαρίου 1972 μπορεί να έχουν πνευματικά δικαιώματα βάσει του κοινού δικαίου ή/και των πολιτειακών νόμων που δεν έχουν πάντα τις ίδιες διατυπώσεις και περιορισμούς με τα αμερικανικά ομοσπονδιακά πνευματικά δικαιωμάτα. Περισσότερες λεπτομέρειες είναι διαθέσιμες στη σελίδα συζήτησης {{PD-US-record}} και αυτή την έκθεση Wikilegal.

Σε μερικές δικαιοδοσίες (όπως στις ΗΠΑ) μπορεί κανείς να ανακηρύξει ρητά ως κοινό κτήμα ένα έργο το οποίο δημιούργησε. Σε άλλα μέρη (όπως στην Ευρωπαϊκή Ένωση) αυτό δεν είναι δυνατό από τεχνικής άποψης, αλλά μπορεί κανείς να παραχωρήσει τα δικαιώματα ενός έργου του για ελεύθερη χρήση με μια άδεια, π.χ. την Creative Commons Zero Waiver, η οποία παραιτείται όλων των δικαιωμάτων που παρέχονται από το copyright, αλλά η παραίτηση μπορεί να μην είναι νομικά δεσμευτική σε πλήρη βαθμό αυτού που κανονικά είναι κατανοητό ως "δημόσια σφαίρα" (π.χ. όσων αφορά τα ηθικά δικαιώματα των δημιουργών).

The Hirtle chart is a tool for helping to determine if something is in the public domain in the United States. Commons:International copyright quick reference guide helps to determine if a work first published outside the United States can be uploaded.

Αλληλεπίδραση του νόμου των ΗΠΑ και της διεθνούς νομοθεσίας

Κάθε πιστή αναπαραγωγή της Μόνα Λίζα θεωρείται από τα Commons ότι είναι κοινό κτήμα. Ανατρέξτε στην ενότητα "Εξαίρεση" στο κείμενο για λεπτομέρειες.

Τα Commons είναι ένα διεθνές εγχείρημα, αλλά οι διακομιστές που βρίσκονται στις ΗΠΑ, και το περιεχόμενό τους θα πρέπει να είναι το μέγιστο επαναχρησιμοποιήσιμο. Ανέβασμα έργων εκτός των ΗΠΑ συνήθως επιτρέπονται μόνο εάν το έργο είναι είτε κοινό κτήμα ή καλύπτεται από έγκυρη άδεια χρήσης στις ΗΠΑ και στη χώρα προέλευσης του έργου. Η "χώρα προέλευσης" ενός έργου είναι γενικά η χώρα όπου το έργο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά.

Είναι σημαντικό να θυμάστε, όταν επιφορτώνετε υλικό από μια χώρα εκτός Ηνωμένων Πολιτειών, ότι οι νόμοι περί πνευματικής ιδιοκτησίας τόσο της χώρας αυτής αλλά και των Ηνωμένων Πολιτειών ισχύουν για το περιεχόμενο που επιφορτώνεται. Εκτός από αυτό, αν το υλικό που ανεβαίνει προέρχεται από τρίτη ιστοσελίδα, τότε ισχύουν οι νόμοι των ΗΠΑ, οι νόμοι της χώρας όπου βρίσκεται ο χρήστης που επιφορτώνει το υλικό και οι νόμοι της χώρας όπου βρίσκονται οι διακομιστές της σελίδας απ' όπου προέρχεται το υλικό. Συνεπώς, η άδεια που θα συνοδεύει το υλικό θα πρέπει να είναι σύμφωνη με τις διάφορες αυτές νομοθεσίες, και αν το υλικό είναι κοινό κτήμα, για να γίνει δεκτό στα Commons θα πρέπει να είναι κοινό κτήμα σε όλες τις περιοχές που αναφέρθηκαν.

Για παράδειγμα, αν κάποιος στη Βρετανία επιφορτώνει μια εικόνα που βρήκε σε μια γαλλική ιστοσελίδα στον διακομιστή των Commons που βρίσκεται στις ΗΠΑ, το υλικό υπόκειται στους νόμους των ΗΠΑ, της Βρετανίας και της Γαλλίας ταυτόχρονα. Για να γίνει δεκτή η εικόνα στα Commons θα πρέπει να είναι κοινό κτήμα στη Γαλλία, τις ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο, ή να συνοδεύεται από μια πινακίδα πνευματικών δικαιωμάτων που να καλύπτει ικανοποιητικά τα όσα ισχύουν σε ΗΠΑ, Βρετανία και Γαλλία.

Εξαίρεση: Πιστές αναπαραγωγές δισδιάστατων έργων τέχνης, όπως πίνακες, οι οποίοι είναι στο κοινό κτήμα είναι εξαίρεση σε αυτόν τον κανόνα. Τον Ιούλιο του 2008, μετά από δήλωση αποσαφήνισης της πολιτικής του WMF, Commons ψήφισαν ώστε τέτοιες φωτογραφίες να γίνονται δεκτές ως κοινό κτήμα ανεξάρτητα από τη χώρα προέλευσης, και να επισημαίνονται με μια προειδοποίηση. Για λεπτομέρειες, δείτε Commons:Policy on photographs of old pictures.

Πράξη του Γύρου Συνομιλιών της Ουρουγουάης

Main page: Commons:URAA-restored copyrights

Σχετικά με τα ξένα έργα στις Ηνωμένες Πολιτείες, θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι ΗΠΑ ψήφισαν νόμο που αποκαθιστούσε την προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων των ξένων έργων στις ΗΠΑ εφόσον το έργο βρισκόταν ακόμα υπό πνευματικά δικαιώματα στη χώρα προέλευσης. Αυτό σημαίνει ότι, μετά το 1996 που ψηφίστηκε ο νόμος, τα ξένα έργα τέθηκαν υπό καθεστώς πνευματικών δικαιωμάτων στις ΗΠΑ ακόμα κι αν ήταν κοινό κτήμα εκεί πριν το 1996.

Because the constitutionality of this law was challenged in court, Commons initially permitted users to upload images that would have been public domain in the U.S. but for the URAA. However, the constitutionality of the URAA was upheld by the U.S. Supreme Court in Golan v. Holder. After discussion, it was determined that the affected files would not be deleted en masse but reviewed individually. There was further discussion about the best method for review of affected files, resulting in the creation of Commons:WikiProject Public Domain.

Files affected by the URAA should be tagged with {{Not-PD-US-URAA}}.

Files nominated for deletion due to the URAA should be evaluated carefully, as should be their copyright status under US and local laws. A mere allegation that the URAA applies to a file cannot be the sole reason for deletion. If the end result of copyright evaluation is that there is significant doubt about the freedom of a file under US or local law, the file must be deleted in line with the precautionary principle.

Η "εύλογη χρήση" δεν επιτρέπεται στα Commons

Τα Wikimedia Commons δεν δέχεται υλικό υπό τους όρους της εύλογης χρήσης. Δείτε Commons:Fair use.

Παράγωγα έργα

Αυτό το μοντάζ είναι ένα παράδειγμα ενός παράγωγου έργου. Περιλαμβάνει διάφορες προϋπάρχουσες εικόνες που διανεμήθηκαν υπό την GFDL και άλλες συμβατές άδειες ελεύθερου περιεχομένου.

Θέλετε μια εικόνα του Μίκυ Μάους, αλλά φυσικά δεν μπορείτε να σκανάρετε μία. Γιατί να μην φωτογραφίσετε ένα κουκλάκι και μετά να ανεβάσετε την φωτογραφία; Μην το κάνετε. Ο λόγος για τον οποίο δεν μπορείτε να ανεβάσετε φωτογραφίες από τέτοια κουκλάκια ή φιγούρες είναι ότι θεωρούνται παράγωγα έργα. Τέτοια έργα δεν μπορούν να δημοσιευτούν χωρίς την άδεια του αρχικού δημιουργού.

Ο Νόμος των ΗΠΑ για τα πνευματικά δικαιώματα του 1976 (US Copyright Act of 1976, Section 101), λέει: "Ένα παράγωγο έργο είναι ένα έργο που βασίζεται σε ένα ή περισσότερα προϋπάρχοντα έργα, όπως η μετάφραση, η μουσική σύνθεση, η δραματοποίηση, η μυθιστοριοποίηση, η έκδοση σε κινούμενη εικόνα, η ηχογράφηση, η καλιτεχνική αναπαραγωγή, η περίληψη, η συμπύκνωση, ή οποιαδήποτε άλλη μορφή στην οποία μπορεί το έργο να αναπλασθεί, μετασχηματιστεί, ή προσαρμοσθεί. Ένα έργο που αποτελείται από συντακτικές αναθεωρήσεις, υποσημειώσεις, επεξηγήσεις, ή άλλες τροποποιήσεις που, ως σύνολο, αντιπροσωπεύουν ένα πρωτότυπο έργο δημιουργίας, είναι ένα 'παράγωγο έργο'." Μια φωτογραφία ενός αντικειμένου που αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία θεωρείται παράγωγο έργο υπό την αρμοδιότητα των ΗΠΑ. US Copyright Act of 1976, Section 106: "(...) Ο ιδιοκτήτης των πνευματικών δικαιωμάτων υπό αυτό τον τίτλο έχει αποκλειστικά δικαιώματα να κάνει ή να εξουσιοδοτεί τα ακόλουθα: (...) (2) να παρασκευάσει παράγωγα έργα βασισμένα στο έργο που αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία."

Επομένως, "μη εγκεκριμένα" παράγωγα έργα όπως φωτογραφίες από κουκλάκια, παιχνίδια κλπ. πρέπει να διαγράφονται. Για περισσότερες πληροφορίες, δείτε Commons:Derivative works.

Exception: So-called useful articles - objects with an intrinsic utilitarian function, even if commercial designs, are not subject to copyright protection in the US. Consequently, images thereof are not w:derivative works under US law. For details and applicability of this exception, see the Supreme Court’s decision in W:Mazer v. Stein, and {{Useful-object-US}}.

Απλός σχεδιασμός

Το λογότυπο της Microsoft – {{PD-textlogo}}

Regarding trademarks (see also Commons:Copyright rules by subject matter#Trademarks): Most commercial items and products are protected by intellectual property laws in one way or another, but copyright is only one such protection. It is important to make the distinction between copyright, trademarks, and patents. Wikimedia Commons generally only enforces copyright restrictions, for these reasons:

1. Almost anything can be trademarked, and it wouldn't make sense to forbid everything.
2. Trademarks and industrial designs restrictions are pertinent to industrial reproduction, but photographs of such items can otherwise be freely reproduced.

→ For these reasons Commons accepts any trademark whose copyright has expired. Moreover, Commons accepts images of text in a general typeface and of simple geometric shapes, even if it happens to be a recent trademarked logo, on the grounds that such an image is not sufficiently creative to attract copyright protection. Such images should be tagged with {{PD-ineligible}} or one of the list of more specific tags for this kind of works (e.g. {{PD-textlogo}} for simple logos).

Raster renderings (i.e. PNG images) of uncopyrighted simple designs can themselves be regarded as being uncopyrighted. For vector images (i.e. SVG files) of uncopyrighted simple designs, the question as to whether the vector representation has its own copyright is less clear; see the English Wikipedia copyright information about fonts and the {{PD-textlogo}} talk page for more information.

It is often very difficult to determine whether a design is protected by copyright or not, and images of these sorts are frequently nominated for deletion, with various results. See Commons:Threshold of originality and/or “Threshold of originality” (in Wikipedia) for some guidance.

Γραμματοσειρές

The raster rendering of a font (or typeface) is not subject to copyright in the U.S., and therefore is in the public domain. It may be copyrighted in other countries (see intellectual property of typefaces on Wikipedia). You should use {{PD-font}} in this case.

Κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας

Some guidance on applicable copyright rules can be found at

• Commons:Copyright rules by territory
• Commons:Copyright rules by subject matter (formerly "Commons:Image casebook")
  • Commons:Currency
  • Commons:Stamps/Public domain

Δείτε επίσης

• Commons:Derivative works
  • Commons:Freedom of panorama
  • Commons:De minimis
  • Commons:Threshold of originality

Δείτε επίσης

• Copyright tags
• Copyright FAQ για Wikipedia
• Help:Public domain
• Ανοιχτό Περιεχόμενο - Πρακτικός οδηγός για χρήση αδειών Creative Commons (διαθέσιμος επίσης και σε PDF, ISBN 978-3-940785-57-2)
• Stock.xchng Policy
• Commons:WikiProject Permission requests
• Commons:Choosing a license

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Συλλογές νομοθεσίας:

• Συλλογή της UNESCO για νόμους copyright.
• WIPO Lex.
• CERLALC: Νομοθεσία για copyright της Λατινικής Αμερικής, των κρατών της Καραϊβικής, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας.
• CIPR: Νομοθεσία για Copyright των χωρών της CIS και των τριων Βαλτικών κρατών.
• ECAP: Νομοθεσία copyright των κρατών του ASEAN.
• Το πρόγραμμα EuroMed Audiovisual II EU; έχει πρόσφατη νομοθεσία copyright για κάποια μεσογειακά κράτη (από το Μαρόκο μέχρι την Τουρκία).

Συμβάσεις copyright:

• Σύμβαση της Βέρνης.
• WIPO Copyright treaty.
• EU Council Directive 93/98/EEC για την εναρμόνιση των όρων του copyright στην ΕΕ.

Αλλα:

• Circular 38a: International Copyright Relations of the United States, από το Γραφείο Πνευματικών Δικαιωμάτων των ΗΠΑ (λίγο παρωχημένο, κάποιες χώρες λείπουν).
• Circular 38b: Highlights of Copyright Amendments Contained in the URAA, από το Γραφείο Πνευματικών Δικαιωμάτων των ΗΠΑ.
• 17 USC 104A: Copyright restorations in the U.S. due to the URAA
• Copyright in the USA